Türkiye’de sağlık hizmetlerine bakış: 2025 fotoğrafı ve öncelikler

Ipsos’un 30 ülkede 23.172 katılımcı ile yaptığı 2025 araştırması, Türkiye’de kanserin en büyük sağlık sorunu olarak görüldüğünü, sistem tarafında tedaviye erişim/bekleme sürelerinin başat problem olduğunu ve hizmet kalitesine yönelik memnuniyetin 2018’e göre keskin biçimde gerilediğini gösteriyor.

Halkın algısında hastalık öncelikleri

• Türkiye’de ilk sırada kanser var; bu, birçok ülkeden farklı bir tablo çiziyor.
• Küresel ortalamada ise ruh sağlığı üç yıldır zirvede (%45). Türkiye’nin hastalık öncelikleriyle bu küresel trend arasındaki fark, politika setlerinin yerel olarak farklılaşması gerektiğini gösteriyor.

Sistem tarafında en kritik sıkıntı: erişim ve bekleme

• Araştırmada “tedaviye erişim/uzun bekleme süreleri” 30 ülke genelinde yine en büyük sistem problemi. Türkiye özelinde de bir numaralı öncelik olarak işaretlenmiş durumda (%52).
• Bu bulgu, randevu kapasitesi, branş/lojistik planlama ve ikincil/üçüncül basamak yükünün azaltılması konularında hedefli çözümler gerektiriyor.

Memnuniyet geriliyor: “iyi/çok iyi” oranı %29

• “Aldığım sağlık hizmetinin kalitesi iyidir” diyenlerin oranı 2018: %46 → 2025: %29. Bu -17 puanlık düşüş, algıda belirgin bir bozulmaya işaret ediyor.
• Kısa vadede hızlı kazanımlar (triage ve yönlendirme, dijital randevu optimizasyonu, acil-dışı akışın aile hekimliğine kaydırılması) memnuniyet üzerindeki baskıyı azaltabilir.

Politika ve sektör için öneriler

• Bekleme süreleri için operasyonel hücum planı: Yoğun branşlarda slot havuzlarının dinamik yönetimi, hekim dışı sağlık profesyonellerinin (hemşire/ebe/diyetisyen/psikolog) protokollere dayalı yetkilendirilmesi, günübirlik prosedürlerin artırılması.
• Birinci basamak güçlendirme: Kronik hastalık yönetimi ve taramalar için aile hekimliğine performans ve karar destek araçları eklenmesi; kanser taramalarında katılımı yükselten teşvik ve hatırlatmalar.
• Şeffaf metrikler: İl/branş bazında “erişim panoları” (randevu bekleme, no-show, doluluk, sevk oranı) kamuoyuyla düzenli paylaşılmalı.
• Ruh sağlığı entegrasyonu: Küresel trendi (ruh sağlığının yükselişi) dikkate alarak, birinci basamakta kısa müdahale protokolleri ve dijital KDT (CBT) erişimi.

Veri, Türkiye’de hastalık algısı (kanser) ile **sistem darboğazı (erişim/bekleme)**nin aynı anda ele alınması gerektiğini söylüyor. Memnuniyetteki gerilemeyi tersine çevirmek, ölçülebilir erişim hedefleri ve sahada hızlı uygulanabilir çözümlerle mümkün.

Kaynak: https://www.ipsos.com/en/ipsos-health-service-report-2025